مشکل خارش در زنان باردار

مشکل خارش در زنان باردار

 مشکل خارش در زنان باردار

خانم ماندگار که روزهای پایانی بارداری دوم(هفته ۳۶) خود را سپری می‌‌کند، از خارش شکایت دارد و می‌گوید پزشک بیماری‌اش را کلستاز تشخیص داده است. برای اطلاعات بیشتر درباره این بیماری با خانم‌ ماندگار و کارشناسان «سلامت» گفت‌وگو کرده‌ایم.

خانم ماندگار که ۶ هفته است دچار خارش پوست شده، می‌گوید:

در بارداری اول هم همین مشکل را داشتم

: کدام ناحیه بدنتان بیشتر دچار خارش می‌شود؟

شکم، ران‌ها و بازوها. البته آثار قرمزی یا تورم یا ضایعه‌ای در این نواحی دیده نمی‌شود فقط خارش آنقدر آزاردهنده است که گاهی پوستم را با ناخن خراش می‌دهم و قرمزی یا دانه‌های ریز خونی روی پوستم ظاهر می‌شود.

: این حالت از چه زمانی شروع شد؟

تقریبا مدت ۶ هفته است ولی اوایل به این شدت نبود. البته در بارداری اول هم در اواخر بارداری همین علامت‌ها را داشتم. آن موقع برای کنترل بارداری به بهداشت مراجعه می‌کردم. پماد و دارو تجویز کردند و بدون مشکل دوران بارداری را پشت‌سر گذاشتم ولی این بار خارش گسترده‌تر و شدید‌تر شده و پوستم تغییر شکل داده است.

: به پزشک مراجعه کرده‌اید؟

به متخصص زنان مراجعه کردم که گفتند دچار «کلستاز» هستم. نتایج آزمایش‌ها نشان داده میزان آنزیم‌های کبدی‌ام بالاست و گفتند که شاید برای جنینم مضر باشد. از این بابت نگرانم. دارو مصرف می‌کنم ولی خارش هنوز ادامه دارد.

نگاه متخصص بیماری پوست

مشکل پوستی ۲ درصد از زنان باردار

دکتر مجتبی امیری/ عضوهیات علمی دانشگاه علوم پزشکی بقیه‌ا…

حدود ۲ درصد از مادران باردار دچار کلستاز می‌شوند. پوست این افراد آنقدر تحریک‌پذیر است که مدام در حال خاراندن و خراشیدن آن هستند و این خراش‌ها ممکن است پزشک را در تشخیص دچار مشکل کند. این خارش خانم باردار را دچار استرس و اضطراب هم می‌کند. برای درمان از داروهای ضدخارش استفاده می‌کنیم ولی داروهای تجویزشده کمک زیادی به بهبود نمی‌کند زیرا اسید‌های صفراوی رسوب کرده در پوست را نمی‌توان از بین برد. بالا رفتن این رسوبات در پوست وابسته به استروژن و پروژسترون موجود در خون است که فقط با ختم بارداری به حالت طبیعی برمی‌گردد. از طرفی نمی‌توان به راحتی هر دارویی را برای مادر باردار تجویز کرد. خانم ماندگار حتما باید تحت‌نظر پزشک باشند و این وضعیت را تا پایان وضع حمل تحمل کنند.

نگاه متخصص داخلی

دکتر ایرج خسرونیا ‌

فوق‌تخصص گوارش و کبد

رییس انجمن متخصصان داخلی ایران

کلستاز چیست

و چرا دچارش می‌شویم؟

کلستاز بیماری‌ای است که در آن عملکرد کبد دچار اختلال می‌شود و ترشح صفرا درست انجام نمی‌گیرد. این بیماری مختص زنان باردار نیست و در هر سن و جنسی ممکن است دیده شود. اختلال با علت ناشناخته، وجود سنگ‌های صفراوی، بیماری‌های ویروسی، مصرف دارو (کورتون‌ها یا هورمون‌ها) یا لارو انگلی می‌تواند کلستاز ایجاد کند، بنابراین تشخیص علت کلستاز چه در مادر باردار و چه در یک فرد عادی، بسیار مهم است.

سونوگرافی و آزمایش خون دو روش تشخیصی مناسب هستند که هیچ ضرری برای مادر و جنین ندارند. این خانم حتما باید آزمایش خون و سونوگرافی از کبد و صفرا انجام بدهند تا احتمال وجود بیماری‌های مشابه رد شود و مطمئن شویم تشخیص صحیح است. سونوگرافی روشی تشخیصی است که کمک می‌کند انسداد در مجاری دیده شود (انسداد می‌تواند در مجاری کبدی یا مجاری خارج کبدی باشد). اگر با سونوگرافی به نتیجه مطلوبی نرسیدیم، اقدام بعدی آندوسکوپی و دید مستقیم مجاری صفراوی است.

در بیشتر زنان باردار، کلستاز به دلیل افزایش سطح هورمون‌ها اتفاق می‌افتد ولی فشار رحم به مجاری صفرا هم می‌تواند ترشح صفرا را با مشکل مواجه کند. کلستاز ناشی از اختلال‌های فشار رحم به احشاء(مجاری صفراوی) در بارداری با ختم بارداری از بین می‌رود. در این موارد درمان باید به صورت تسکینی باشد تا علائم کاهش یابد. بیلی‌روبین بالای خون مادر روی جنین اثر می‌گذارد و مانع رشد مغزش می‌شود. متخصصان زنان به این امر واقف‌اند و روند بارداری و سلامت جنین را کنترل می‌کنند ولی اگر در روند تشخیص وجود سنگ یا مورد خاص دیگری دیده شود احتمال دارد بیمار به عمل جراحی هم نیاز داشته باشد. در صورتی که علت کلستاز، ناشناخته یا در اثر وجود هورمون‌های بارداری باشد، در بارداری بعدی هم ممکن است دیده شود اما اگر کلستاز علت مشخصی مانند مصرف دارو یا وجود سنگ صفراوی داشته باشد، با برطرف کردن عامل ایجادکننده، دیگر کلستاز در بارداری بعدی دیده نخواهد شد.

نگاه متخصص زنان و زایمان

دکتر فهیمه قطبی‌زاده

فلوشیپ طب مادر و جنین

استادیار دانشگاه علوم‌پزشکی تهران

وقتی آنزیم‌های کبدی

بالا می‌روند…

کلستاز یکی از عوارض هورمونی ناشی از بارداری است. در این اختلال سلول‌های کبدی دچار التهاب می‌شوند، آنزیم‌های کبدی بالا می‌رود و دفع اسید‌های صفراوی با مشکل مواجه می‌شود. این اسید‌های صفراوی در لایه پوست رسوب می‌کند و خانم باردار احساس خارش شدید خواهد کرد. خانم‌های دچار کلستاز بارداری از خارش دست و پا و شکم شکایت دارند ولی ضایعه خاصی روی پوستشان دیده نمی‌شود، فقط خراشیدگی‌هایی وجود دارد که خود بیمار در اثر خاراندن زیاد پوست ایجاد می‌کند.

هر حالتی که شرایط هورمونی مشابه بارداری ایجاد کند، می‌تواند این عارضه را به‌وجود آورد. بنابراین در هر بارداری یا با مصرف قرص‌های هورمونی جلوگیری از بارداری ممکن است این عارضه دیده شود بنابراین خانم‌هایی که در بارداری دچار کلستاز می‌شوند، نباید بعد از زایمان قرص‌های جلوگیری از بارداری استفاده کنند.

کلستاز معمولا اواخر بارداری ولی گاهی زودتر هم دیده می‌شود. البته در مواردی که علائم خیلی زود شروع می‌شوند، باید از نظر دیگر بیماری‌های کبدی بررسی شوید. بالا رفتن آنزیم‌های کبدی، می‌تواند سلامت مادر یا جنین را به خطر بیندازد. برای همین بعد از تشخیص این بیماری، مراقبت از سلامت جنین خیلی مهم است و انجام سونوگرافی و تست‌های سنجش سلامت جنین در اواخر بارداری ضروری می‌شود.

کلستاز می‌تواند باعث بالارفتن احتمال مرگ و میر جنین در رحم شود. حتی گاه لازم می‌شود برای جلوگیری از مرگ ناگهانی جنین، بارداری در ۳۷هفتگی خاتمه یابد اما در مورد سلامت مادران فقط ممکن است خارش بعد از بارداری ادامه پیدا کند ولی به مرور و با متعادل شدن هورمون‌ها و پایین آمدن آنزیم‌های کبدی برطرف می‌شود و مشکل خاصی به‌وجود نمی‌آید. اولین قدم، درمان موضعی است. با داروهای موضعی ضدالتهاب یا داروهای خوراکی فقط به بهتر شدن علائم کمک می‌کنیم چون عامل اصلی همچنان باقی می‌ماند و باید تا خاتمه بارداری صبر کرد.

نظرات بییندگان :

بهترین مشاغل و خدمات شهر خود را ، در سایت نشونه پیدا کنید.

مشاهده سایت نشونه